• print
سرمقاله “محمد عسلی” ۵ اردیبهشت ۱۳۹۷

سرمقاله
محمد عسلی
ایمنی حمل و نقل و آرزوهای بر باد رفته
آمار تصادفات اتومبیل در ایران نسبت به کشورهای جهان و به نسبت جمعیت و تعداد اتومبیل¬ها رتبه اول در دنیا دارد و از سال ۱۳۶۸ که ما قطعنامه ۵۹۸ را پذیرفتیم و به جنگ با عراق خاتمه داده¬ایم بر اساس اعلام سالیانه نیروی انتظامی تعداد کشته¬های ناشی از تصادفات رانندگی از تعداد شهدای جنگ تحمیلی بیشتر بوده است و نیز تعداد مجروحان و معلولان دست کمی از مجروحان و جانبازان جنگ تحمیلی نداشته است.
علت این تصادفات را کارشناسان اداره راهنمایی و رانندگی در موارد زیر عنوان کرده¬اند.
□ تخلفات قانونی از مقررات راهنمایی و رانندگی توسط رانندگان
□ استفاده از اتومبیل¬های دارای نقص فنی و فرسوده
□ عدم جاده¬های مناسب که بتواند سرعت و ترافیک جاده¬ای را تحمل کند.
□ عدم ایمنی بعضی از اتومبیل¬های ساخت کارخانجات داخلی مانند پراید و امثالهم که بعضاً از قطعات کارآمد برخوردار نیستند…
و اما بعد:
ایمنی حمل و نقل فقط در کاهش یا افزایش تلفات جاده¬ای و خیابانی خلاصه نمی¬شوند. بلکه ایمنی حمل و نقل زمانی مورد تأیید است که اتومبیل¬ها اعم از باری، سواری، اتوبوسی و مینی¬بوس و حتی موتورسیکلت¬ها هوا را آلوده نکنند؛ رانندگان از سلامت و بهداشت کافی برخوردار باشند؛ خودروها ایجاد ترافیک عذاب¬آور نداشته باشند؛ رانندگان از قوانین و مقررات تبعیت کنند و به هنگام چالش¬های ناشی از تصادف و یا سبقت با یکدیگر درگیر نشوند؛ میزان تخلفات توسط پلیس به گونه¬ای باشد که در صورت تکرار اجازه رانندگی به رانندگان خاطی داده نشود و برای دریافت مجوز پزشک سلامت تن و روان افراد را مورد تأیید قرار دهد؛ همانند کشورهای اروپایی و یا بعضاً آسیایی پیشرفته که اجازه نمی¬دهند افراد روانی، عصبی و بی¬تحمل رانندگی کنند.
متأسفانه هر کس امروز گواهینامه دریافت می¬کند فردا زن و فرزند را سوار کرده راهی سفرهای استانی می¬شود که چون آشنایی و مهارت لازم را ندارند معمولاً تصادف می¬کنند و جان خود و مسافران را به خطر می¬اندازند.
نکته مهم¬تر آنکه به ندرت پلیس از رانندگان طلب گواهینامه می¬کند مگر تصادف کنند که آنوقت خیلی دیر است.
نظارت پلیس در لباس شخصی با اعلام آن از بسیاری تخلفات مانند سرعت غیرمجاز، سبقت غیرمجاز و عبور از چراغ قرمز پیشگیری می¬کند.
آنچه معمولاً به آن اهمیت داده نمی¬شود و مسئولان از کنار آن به راحتی می¬گذرند پیشگیری از وقایع تلخ و ناگوار است.
به عنوان مثال: اکثر خیابان¬های شهر و به ویژه چهارراه¬ها یا خط¬کشی نمی¬شوند و یا خط¬کشی آنها ناپیدا و فرسوده است.
حضور کمرنگ افراد پلیس در ترافیک چهارراه¬ها مانع از دیدن و ثبت تخلفات می¬شود.
ما به نوعی تساهل و تسامح را در برخورد پلیس با متخلفان به ویژه در چهارراه¬ها شاهدیم.
اجرای مقررات نیاز به جدیت و فرهنگ¬سازی دارد.
امروز شرایط به گونه¬ای است که هر کس فرصت را مغتنم بداند در غیاب پلیس و یا در حضور او دست به تخلف می¬زند.
توقف تاکسی¬ها و اتوبوس¬ها برای سوار کردن مسافران که عادت کرده¬اند در هر جا بایستند امری عادی است. نمونه آن را می¬توان در چهارراه ملاصدرا شاهد بود که حتی تاکسی¬ها برای رزرو جا به داخل کوچه بن¬بست توقف می¬کنند زیرا از زیر چراغ قرمز چهارراه به بعد که صفوف تاکسی¬ها در نوبتند و در خط ویژه ایستاده¬اند جایی برای دیگران باقی نمی-گذارند؛ پلیس هم نتوانسته این تاکسی¬ها را از سر چهارراه جا کن کند. گویی رانندگان این تخلف آشکار را حق خود می¬دانند و مدام با هم بر سر جا دعوا می¬کنند.
نکته قابل توجه دیگر اینکه شرکت تاکسیرانی و مسئولان آن شناخت دقیقی از وضع و حال رانندگان وسایط نقلیه عمومی از جمله تاکسی¬ها ندارند و مسافرین مجبورند بوی بد اتومبیل کثیف و عرق بدن رانندگان را تحمل کنند و دریغ از یک راننده منضبط و اتومبیل پاک و خوش¬بو.
از وقتی مسافران سوار می¬شوند هم مجبورند به ترانه¬های مستهجن و هر چه بادا باد و یا دود سیگار و مکالمات تلفن همراه راننده با صدای بلند گوش دهند.
تمامی این مواردی که مسئولان به آن توجهی ندارند ایمنی حمل و نقل را خدشه¬دار کرده و به طور کلی می¬توان گفت اگر موارد ایمنی را به صورت طبقه¬بندی ارزشگزاری کنیم به ندرت اتومبیل مسافرکش را می¬توان یافت که بتواند نمره کامل بگیرد.
و مهم¬تر آنکه اتومبیل¬های دودزا و فرسوده که تعدادشان هم کم نیست از کف خیابان¬ها جمع نمی¬شوند.
بارها مشاهده شده که مسافران پیاده شده و تاکسی خاموش را هل می¬دهند و پلیس هم بعضاً به ناچار به آنها کمک می¬کند تا در کناری توقف کند و بار ترافیک را اضافه نکند.
به نظر می¬رسد در چنین شرایطی پلیس¬های راهنمایی و رانندگی هم به نوعی مظلوم واقع می¬شوند؛ چون از اختیارات و تجهیزات لازم در سرما و گرما برخوردار نیستند؛ گویی همه چیز دست به دست هم می¬دهد تا این شرایط به نوعی پذیرفته شود.
متأسفانه بسیاری از رانندگان متخلف با پلیس چانه¬زنی می¬کنند و این چانه¬زنی باعث می¬شود کنترل از دست پلیس بیرون رود و خود ترافیک بیشتری را سبب شود.
و اما بعدتر:
برای رفع این موانع و مشکلات عادت شده می¬باید در صدور گواهینامه¬های رانندگی و تعویض آنها سختگیری بیشتری لحاظ شود و توجه بیشتری به اخلاق، رفتار، شرایط سنی، روحی و سوابق تخلفاتی و مهارت متقاضیان بشود.
چرا در کشور کم¬سابقه استقلال یافته¬ای مانند مالزی رانندگان وسایط نقلیه تمامی مقررات را رعایت می¬کنند و حتی روی بدنه بیرونی تاکسی¬ها شماره تلفن و نام راننده نوشته شده و هر راننده¬ای ملزم است کارت شناسایی خود را به مسافران بدهد تا در صورت لزوم مانند جا گذاشتن کیف یا وسایل بتوانند به وی زنگ بزنند و یا اینکه هیچ تاکسی اجازه ندارد به جز در ایستگاه تاکسی در محل دیگری توقف کند….
و متأسفانه یکی از علت¬های ترافیکی توقف تاکسی¬ها و اتوبوس¬ها در هر مکانی است که مسافر ایستاده است و با بوق¬های ممتد اتومبیل¬ها هم حاضر نیستند به خود حرکتی دهند.
سرعت¬گیرهای تعبیه شده در خیابان¬های شهر و یا در جاده¬ها بعضاً بدون علامت و خط-کشی هستند که به علت عدم تشخیص رانندگان هم ایجاد تصادف می¬کنند و هم خسارت-های مالی و معیوب و شکسته شدن سگ¬دست و جلوبندی اتومبیل¬ها را سبب می¬شوند.
این موارد و بسیاری موارد دیگر که ذکر تمامی آنها از حوصله این سرمقاله خارج است دقت و توجه پلیس و مسئولان شهرداری شورای شهر، حمل و نقل و ترافیک را می¬طلبد که همین امروز کاری کنند وگرنه فردا بسیار دیر است و ما شاهد تصادفات بیشتر و ناایمن بودن وسایل حمل و نقل و تخلفات افزون رانندگی خواهیم بود؛ مضافاً اینکه به تجربه ثابت شده صرف جریمه کاری از پیش نمی¬برد.
ما بیش از هر زمان دیگری نیاز به پیشگیری داریم. پیشگیری هم به فرهنگ¬سازی نیاز دارد و هم به اختصاص هزینه و تربیت پلیس وظیفه¬شناس.
پل¬های در دست ساختی که نیمه کاره رها شده¬اند خود مصیبتی بزرگ است که رانندگان در حاشیه باریک آنها باید متحمل زمان بیشتر و دور زدن و مصرف سوخت بیشتر شوند که بعضاً ترجیح می¬دهند مسافران این آدرس¬ها را سوار نکنند و یا رقم بالاتری برای صرف وقت و دور زدن¬های طولانی دریافت کنند که این خود به نارضایتی عمومی منجر می¬شود و از مسافر و راننده اعصاب بیشتری می¬گیرد.
خلاصه اینکه تراکم کارها و بوروکراسی اداری قدرت تشخیص و خلاقیت برای رفع موانع و مشکلات را از مسئولان گرفته و همگان در موضع دفاع برآمده و از پیشگیری غافلند.
این مشکل در بهداشت و درمان، ادارات آموزش و پرورش و مدارس هم داریم که خدا به خیر کند.
والسلام

Comments are closed.