یادداشت
الف – بیدار
آمارهای گویا
تلاش برای کاهش تلفات و خسارات رانندگی در جاده ها از مجاری گوناگون دنبال می شود اما به نظر می رسد که هنوز به مرز تأثیرگذاری کاملاً بازدارنده نرسیده و رکوردداری ایران در تلفات جاده ای کماکان به قوت خود باقی است. شاید در هیچ کشوری به اندازه ی ایران نیروهای پلیس راهور و راهداران ناگزیر به تحمل فشارهای کاری و عصبی ناشی از تعطیلات کشدار نوروزی و تابستانی نیستند و ظرف ۵ سال گذشته بیشترین بمباران خبری در پیوند با تصادفات جاده ای و دلایل آن را شاهد بوده ایم. ضمن این که مقارن با ایام تعطیلات توصیه های کارشناسانه و مبتنی بر تجارب با فراوانی بالا از سوی کارشناسان فنی راهنمایی و رانندگی اوج می گیرد و حتی در برنامه های پر بیننده و از زبان هنرمندان، ورزشکاران و شخصیت های علمی و فرهنگی برجسته کشور که از نفوذ بالایی در افکار عمومی برخوردارند روی اهمیت رعایت قوانین و خودداری از رفتارهای ماجراجویانه توسط رانندگان تأکید می شود.
به موازات همه ی این موارد اعمال قانون و اخذ جریمه و افزایش نرخ جریمه برای تخلفات حادثه ساز را نیز شاهد بوده ایم اما با تمام اقدامات صورت گرفته اگر چه آمارها از کاهش نسبی تصادفات و خسارات و تلفات جانی با وجود افزایش تعداد خودروها حکایت دارند اما بازهم وقتی خود را با برخی کشورها مقایسه می کنیم می بینیم که تا متوسط جهانی فاصله ی زیادی داریم.
جالب توجه این که وقتی به آمار مربوط به فراوانی طیف های گوناگون اجتماعی که مرتکب تخلفات رانندگی منجر به حادثه می شوند مراجعه می کنیم از استاد دانشگاه گرفته تا نماینده مجلس و دانشجو و کارمند و بازاری و بیکار و کارگر و مهندس و کسانی که شغل آنها رانندگی است را مشاهده می کنیم. یعنی میل به قانون گریزی را در تمامی طبقات اجتماعی می بینیم و از آن تأسف بارتر این که نوع تخلفات نیز متناسب با کم و کیف جاده و خودرو متفاوت است.
سبقت غیرمجاز درپیچ های خطرناک و جاده های کم عرض، سرعت بالا که منجر به واژگونی می شود معمولاً در بزرگراه ها و جاده های عریض، حمل اضافی مسافر و بی اعتنایی به نقص فنی خودرو بیشتر مخصوص خودروهای بی کیفیت و کم ظرفیت است که هم احتمال حادثه را افزایش می دهد و هم منجر به افزایش تلفات می گردد. (ادامه…)