سرمقاله
اسماعیل عسلی
معادن طلا و نقره
بر اساس اظهار نظر تحلیل گران جهانی بحران انتشار ویروس کرونا پس از جنگ جهانی دوم به عنوان بزرگترین چالش بین المللی مطرح است ؛ هر چند بخشی نگری و تمامیت خواهی و انحصار طلبی ناشی از حاکمیت اقتصاد جنگ تاکنون مانع از درک صحیح خطرات ناشی از مشکلات جهانی زیست محیطی ، چالش های حقوق بشری ، جنگ ، فقر ، اعتیاد به مواد مخدر و جمعیت و کمبود آب شده است . مشکلاتی که عبور از آن در گرو همگرایی جهانی است . به هر حال ترس از مرگ موجب گردیده که توجه گردانندگان جهان به همگرایی های انسانی معطوف گردد . از این منظر باید ویروس کرونا را یک فرصت تلقی کرد که موجب بیداری همگان شده است . انتشار فیلم ها و عکس هایی که بیانگر هراس و وحشت جهانیان از تلفات فراوان ابتلا به بیماری کروناست موید این حقیقت است که با وجود جمعیت میلیاردی ساکن در کره زمین ، انسان تنهاست از این رو زمان آن رسیده که انسان ها خود را از تنهایی رهایی بخشند و تمامی تلاش ها معطوف به آسایش و برخورداری عادلانه همگان باشد .
انتشار ویروس کرونا و پیامدهای اقتصادی ، اجتماعی و روانی آن ثابت کرد که کارایی سازمان های بین المللی به دلیل سمت گیری های سیاسی و اقتصادی بسیار پایین بوده و توجیه کننده ی فلسفه ی وجودی آنها نیست . تلاش برخی کشورها برای تکیه بر توان اقتصادی در راستای عبور کم هزینه از این بحران و رقابت زشتی که بر سر واردات کالاهای بهداشتی نظیر ماسک و مواد ضد عفونی کننده و خرید دستگاه های اکسیژن بین برخی کشورها به راه افتاده نشان می دهد که هنوز هم در بر همان پاشنه ی انحصار طلبی می چرخد . هر چند به موازات این اقدامات غیر اخلاقی ، شاهد اقدامات انسانی نظیر بذل مال و جان برای نجات جان همنوعان هستیم .
وقتی می بینیم که عده ای در ایتالیا پول را در این شرایط ، بی ارزش می دانند و مبادرت به رها سازی آن در کنار خیابان می کنند ، باید باور کنیم که برخی ، پیام کرونا را دریافت نموده و خلاء وجود روابط عاطفی بین اجتماعات انسانی را درک کرده اند . بدون این که بخواهیم به دنبال کشف معمای چرایی انتشار این ویروس باشیم باید به پیام ها و دستاوردهای جهانی آن توجه کنیم . در جهانی که ما زندگی می کنیم بی عدالتی موج می زند . شاید در شرایط عادی درک بی عدالتی و اثبات آن دشوار باشد اما ناگزیری عده ای از مردم برای حضور در محل کار و فعالیت ، علی رغم خطرات ناشی از آن در این شرایط و ناتوانی برخی دولت ها در بحث حمایت از اقشار آسیب پذیر برای درک وجود بی عدالتی ها کافی است .
ویروس کرونا نقاب فریبنده برخی از اتحادیه ها و تشکل های سیاسی و اقتصادی بین المللی و منطقه ای را کنار زد تا جایی که یکی از شخصیت های سیاسی در ایتالیا ترجیح داد پرچم اتحادیه اروپا را پایین آورده و پرچم کشور خود را برافرازد تا به نوعی عضویت کشور خود را در چنین اتحادیه ای پر طمطراقی به سخره گیرد .
تلاش کانون های دینی و مذهبی ، تشکل های مردم نهاد ، احزاب و گروه های فکری ، چهره های ورزشی و هنری برای همدردی با بیماران و کاستن از فشار وارد شده بر فعالان در حوزه های پزشکی و بهداشتی و به میدان آمدن خیرین و نیکوکاران در سراسر جهان نشان می دهد که برخی پیام کرونا را دریافت کرده اند . هر چند در برابر این اقدامات انسانی شاهد شانه خالی کردن برخی از توانگران از پذیرش مسئولیت هستیم .
متاسفانه با وجود شرایط ویژه کرونایی ، هنوزهم جنگ در برخی از مناطق جهان و بعضا باشدت بیشتر ادامه دارد . تعطیلی مساجد ، کلیساها ، کنیسه ها و عبادت گاه ها هرگز به معنای تعطیلی احساس مسئولیت دینی و اخلاقی نیست . تصویر تبدیل برخی از اماکن مذهبی به کارگاه تولید ماسک و کالاهای بهداشتی امیدوار کننده است و چه بسا ارزش آن بسیار بیشتر از آن چیزی باشد که در شرایط کنونی به حاشیه رانده شده است .
اتفاق بسیار خوبی که در برخی جاها شاهد آن هستیم این است که هر موسسه ، نهاد ، اداره و سازمان و هیات و مجمع و جمعیتی در این شرایط به دنبال اثبات تاثیرگذاری خود در بحران کنونی است . بسیاری از دولت ها که موجودیت خود را مدیون مردم هستند و سالها از مردم مالیات گرفته اند ، اکنون به یاری مردم شتافته و تلاش می کنند از زندگی و حیات مردم دفاع کنند زیرا باور دارند که بدون مردم نیازی به وجود آنها نیست . در واقع آنها مسئول دفاع از جان مردم هستند . مردمی که زمانی جان و مال خود را در راه کشور فدا کرده اند . فوتبالیست هایی که میلیون ها دلار به بیمارستان ها و مراکز بهداشتی در سراسر جهان کمک کرده اند می دانند که عده ی زیادی از بیماران بستری در نقاهتگاه ها ، زمانی تماشاچی بازی آنها بوده اند و نباید آنها را از دست بدهند . در واقع هیچ چیزی نیست که ارزش آن از ارزش جان مردم بیشتر باشد . در آموزه های دینی نیز خوشحالی مردم با خوشحالی خداوند یکی دانسته شده و هر جا مردم باشند خدا نیز حضور دارد . یدالله مع الجماعه معنایی جز این ندارد که هر جا به دنبال خدا هستیم باید او را در میان مردم جستجو کنیم . وقتی مردم خشمگین می شوند خداوند نیز خشمگین می شود . این مردم هستند که به عبادت گاه ها رونق می بخشند . مردم معادن طلا و نقره هستند .