یادداشت سردبیر
اسماعیل عسلی
غده سرطانی
برآیند واکنشهای صورت گرفته نسبت به اقدام گروهی معلومالحال در حمله به سفارت عربستان، نشان دهنده گونهای همگرایی بین مؤلفههای تأثیرگذار نظام برای دفاع از تصویری است که دستگاه سیاست خارجی دولت روحانی از ایران صلحطلب ارائه داده است.
امام جمعه تهران حمله کنندگان به سفارت عربستان را عدهای احمق و نادان میداند.
حقیقتپور نایب رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در یک موضعگیری صریح و معنادار گفته است: «کسانی که به سفارت عربستان در تهران و کنسولگری این کشور در مشهد حمله کردند، غریبه بودند.» وی ضمن این که چنین رویدادی را خودجوش تلقی نمیکند و میگوید: «ما به جریان موسوم به تشیع انگلیسی که منتسب به یکی از روحانیون تندرو هستند مشکوک هستیم.»
از طرفی حیدرپور عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس نیز از دستگاه قضایی خواسته است که در برخورد با افرادی که از دیوار سفارت عربستان بالا رفتهاند برخورد جدی داشته باشد.
وی در ادامه اظهار میدارد: «که برخی تلاش دارند تا نشان دهند تغییر روند دیپلماسی در ایران و توافق هستهای با واقعیت جمهوری اسلامی یکی نیست و میخواهند مسیر رفته را تخریب کنند.»
در همین راستا نماینده آبادان از سخنگوی پلیس در مورد مردم خواندن مهاجمان سفارت عربستان انتقاد کرده و آن را یک آبروریزی بینالمللی توصیف نموده است.
به موازات چنین موضعگیریهایی، رئیس جمهور، رئیس قوه مقننه و رئیس قوه قضاییه نیز مخالفت صریح و بیپرده خود را با چنین اقدام مشمئزکنندهای اعلام داشته از برخورد قانونی با هنجارشکنان خودسر سخن گفتهاند که البته مردم منتظر نتایج این موضعگیری و محاکمهی مهاجمان هستند.
باید اذعان داشت که جریانی مشکوک که تاکنون از رهگذر برخی نابسامانیها و بیقانونیها و هنجارشکنیها و خودسریها بهرهبرداری میکردند و اقلیتی هتاک و بیگانه با منافع ملی را مردم خطاب میکردند اکنون که با چنین عملکردی با موج مخالفتهای مردم و مسئولین مواجه شدهاند به آخر خط رسیده و حرفی برای گفتن ندارند.
نماینده آبادان در پاسخ به سخنگوی نیروی انتظامی که گفته بود نمیشود مردم را زد میگوید: «معلمانی که برای خواستهی صنفی خود جلو مجلس تجمع کرده بودند مردم نبودند که کتک خورده و بازداشت شدند.»
و خلاصه این که این روزها بازار اینگونه حرفهای حسابی و حقمحور گرم است و نشان دهندهی این واقعیت است که روند پلکانی واکنش به برخی رویدادها دچار دگرگونی شده و شاهد رواج واکنشهای موازی به یک اقدام خودسرانه هستیم که از شاخصهای نظامهای مردمسالار است. حق هم همین است که نمایندگان مجلس به عنوان سخنگویانی که به اقتضای شرایط کاری خود بیشترین ارتباط را با مردم دارند در چنین مواردی با سرعت واکنش نشان دهند و با محوریت منافع ملی از بیان حق کوتاه نیایند، همانگونه که فلسفهی وجودی آنها اقتضای چنین رفتاری را دارد. نماینده مجلس باید دست اولترین واکنشها را داشته باشد و منتظر ایجاد حاشیه امن برای اظهار نظر نماند. البته از آنجایی که خروجی مجلس در گرو موضع اکثریت است، خطای احتمالی یک نماینده در اظهار نظر و مصونیتی که از همین منظر برای او پیشبینی شده، مشکلی ایجاد نخواهد کرد و قضاوت مردم پیرامون عملکرد یک نماینده نیز معطوف به یک اظهار نظر نیست بلکه مردم معمولاً برآیند فعالیت یک نماینده را ملاک قابل اعتنایی برای داوری پیرامون عملکرد چهار سالهاش میدانند. مجلس آنقدر که از تذبذب و تردید در بیان حق از سوی نمایندگان آسیب میبیند از لغزش کلامی احتمالی یک نماینده که برای مبنا قرار گرفتن در قانونگذاری و موضعگیری از فیلتر ذهنی صدها نماینده میگذرد زیان نخواهد کرد.
یک نماینده تأثیرگذار حتی میتواند با همراه کردن مجلس، در ترسیم آینده یک ملت اثرگذار باشد. همین قصهی تأسفبار حمله به سفارت عربستان را در نظر بگیرید و واکنش برخی نمایندگان را نیز در کنار آن بگذارید تا متوجه موج رسانهای آن شوید و تأثیر کوتاهمدت و درازمدت آن را روی سایر مؤلفههای تأثیرگذار بر تصمیمات ملی ببینید. بیگمان نمایندهای که خط قرمزش قانون و حقیقت باشد از هیچ چیز نمیهراسد.
هیچ نهاد و شخصیت سیاسی نیست که عملکردش زیر نظر شورایی منتخب از سوی مردم رصد نشود. شرط مردمسالاری همین است. بر این اساس همه باید از مجلس شورای اسلامی حساب ببرند و احساس کنند که چشمهایی تیزبین آنها را میبیند و گوشهایی شنوا گفتههایشان را ارزیابی میکند و خرد جمعی بر آنها نظارت دارد.
حمله به سفارت عربستان و موضع مجلس پیرامون آن برای همیشه در تاریخ ثبت میشود و مردم در آینده و در شرایط گوناگون پیرامون آن به قضاوت مینشینند و همه چیز در این چهار سال خلاصه نمیشود.
- شنبه ۱۹ دی ۱۳۹۴
- سرمقاله

یادداشت سردبیر “اسماعیل عسلی” ۱۹ دی ۹۴