سرمقاله محمد عسلی ۱۶ فروردین ۱۳۹۹
مرده پرستی و اما و اگرها

مقایسه وضعیت گذشته های دور با امروز بدون توجه به شرایط و تغییراتی که بشر در طول قرنها به خود دیده و تحولاتی که در معیارهای فرهنگی و ارزشی ایجاد شده چندان مقرون به قضاوت صحیح نیست. مضافاً آنکه بعضی کاربران فضاهای مجازی بدون توجه به عمق تحولات تاریخی به زعم خود براساس شنیده ها مطالبی را با شور و احساس قلمی می کنند.
به عنوان مثال ذکر خیر رشادت ها و شجاعت های سرداران نامی ایران در مقطع کنونی بدون توجه به مجاهدت های سرداران بنام فعلی نوعی عقب ماندگی ذهنی را تداعی می کند.
یادآوری میهن پرستی و ذکر شجاعت های سردارانی مانند آریو برزن، سورنا، یعقوب لیث صفاری، طاهر ذوالیمینین و امثالهم گرچه گذری و نظری به میراث های نظامی گذشته است و موجب مباهات می باشد اما وسیله قرار دادن آنها برای مخالفت و کوبیدن سرداران بنام فعلی در حوزه های نظامی، امنیتی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی نوعی غرض ورزی و واپسگرایی است.
اگر آریو برزن در دربند فارس مقابل اسکندر و لشکریانش ایستاد و نهایتا به شهادت رسید، سردار شهید سلیمانی عمری را در میدان های جنگ با داعش سپری کرد و در واقع حکومتی که به نام اسلام و با توحش تمام زن و مرد و کودک و نوجوان را سر می برید و شعارش «النصر فی الرعب» بود را شکست داد و به خاک مذلت کشانید.
چرا ذکر دلاوری های سردارانی مانند سلیمانی، همت، باکری، صیاد شیرازی، عباس دوران و هزاران مجاهد دیگری که متجاوزان بعثی عراق را با تمام سلاح های پیشرفته شکست دادند و دشمنان ملت را که حمایت کامل آمریکا و کشورهای اروپایی را به دنبال خود داشتند به عقب راندند برای به اصطلاح بعضی وطن پرستان خارج نشین سخت است؟
مخالفت با انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی که بیش از ۴۲ سال مقابل آمریکا و متحدان دلبسته اش ایستاده و به آنها باج و امتیاز نداده در واقع در این موارد مخالفت با شجاعان ملتی است که قریب به نیم قرن تحت فشارهای سیاسی، اقتصادی، تبلیغاتی و فرهنگی است متأسفانه مرده پرستی شیوه ایرانیانی است که در طول تاریخ در مصاف های تاریخی سخت بعضا مقابل یکدیگر ایستاده اند اما وقتی یکی از دنیا رفته دیگر یا دیگرانی برای وی مرثیه سرایی کرده اند و مدام به سر و سینه زده اند. قدردانی و قدرشناسی از پهلوانان زنده و بزرگان علم و ادب و اندیشه و عرفان باید به صورت روزآمد در تقویم و خاطره همگان مورد توجه و تأمل باشد تا اگر دیروز ابن سینایی داشته ایم و حافظ و سعدی و دیگر بزرگانی، امروز هم از دانشمندان و بزرگان خود در مناصب مختلف یاد کنیم و آنها را در خاطره مردم زنده نگه داریم.
مروری در محتوای کتاب های درسی مدرسه ای و دانشگاهی و نگاهی به آرامگاه ها و سنگ قبرهای بی نام و نشان حکایت تلخی از نوعی مرده پرستی است، زیرا به ندرت دیده می شود سرگذشت یک پزشک حاذق زنده، یک نویسنده مشهور فعلی و یا یک صنعتکار موفق در این کتاب ها آمده باشد. زنده هایی که به هنگام بیماری و سختی و بلا از دیدن اقوام و خویشان و دوستان محروم بوده اند پس از مرگ در مراسم ختم آنان چه افرادی که شرکت نمی کنند و چه هزینه هایی که صرف نمی شود!
اگر فردی در حد و اندازه و بیش از یک مرده ی بی نام و نشان اعتبار تقوایی و ایثارگری و مجاهدتی داشته باشد در سنت و فرهنگ عمومی به ندرت دیده می شود و یا به وی توجه می شود. اما مردگانی که بعضا شجره نامه درستی هم ندارند و فردی با خواب نما شدن تقاضا کرده تا بارگاهی بر قبر ناپیدای وی بسازند، به مرور صاحب کرامت هم می شود. به قول حافظ خودمان:
جای آنست که خون موج زند در دل اهل
زین تغابن که خزف می کشند بازارش
رویدادهای تاریخی پیوسته در سنت، فرهنگ و حتی باورهای عقیدتی و سیاسی تأثیرگذار بوده اند، اگر ظلم ستیزی و مقابله با متجاوزان و ستمگران یک اصل ارزشی در تمامی دوران های تاریخی بوده است امروز و فردا هم، مشمول این ارزش می شوند. ایران کهن با ایران دیروز و ایران امروز هم فرقی نمی کند. ایران، ایران است و ما مردم ایرانیم، نظام های حکومتی بسیاری در طول دوران گذشته آمده اند و رفته اند و چه بسا در آینده نظام های حکومتی دیگری بیایند و بروند اما ملت ایران هویت ایرانی خود را حفظ کرده اند.
به قول سعدی:
آنچه دیدی بر قرار خود نماند
آنچه هم بینی نماند برقرار
اما آنچه ماندنی است و ملت ها به آن افتخار می کنند حماسه های ملی، میراث های فرهنگی، بزرگان دین و دانش و فرهنگ و خدمتگزاران بنامی هستند که وجودشان، حضورشان و اندیشه ها و باورهایشان و ایمانشان در رشد، توسعه، معنویت و ماندگاری کشور و ملت و ارزش های انقلابی تأثیرگذار بوده است.
چه بسا سربازان گمنامی که بی نام و نشان حماسه آفریده اند و هیچ سنگ قبری هم بر مزارشان نیست تا هویتشان را روشن کند و چه بسا ستمگرانی که به علت وجود وراث و مال و منالشان آرامگاه هم دارند اما خدمتی بسزا نداشته اند.
بزرگان زنده را هم دریابیم، قدر بشناسیم و ارج گزاریم، آثار رفتگان را حفظ کنیم و میراث ها را پاس داریم. اما مرده پرستی نکنیم.
والسلام