سرمقاله محمد عسلی ۹ خرداد ۱۴۰۰
انتخابات شکلی یا انتخابات محتوایی

دختر فقیری از مادرش پرسید: مادر قیمه با قاف است یا غین؟
مادر گفت: قیمه نه با قاف است و نه با غین، قیمه با گوشت، لپه و ادویه درست می کنند که ما هیچ کدام از آنها را نداریم.
این مثل حکایت بعضی از نامزدهای انتخاباتی است که انتخابات را به صورت شکلی تبلیغ می کنند و نه محتوایی.
شعارهای دلچسب، همانند عسل پشت شیشه می ماند که هرچقدر نان به آن بمالند شیرین نمی شود. هر چند ذائقه های گرسنه را تحریک می کند و آب از لب و لوچه مخاطب روان می گردد.
و اما بعد:
عمل به هر یک از گفته ها، شعارها، تحلیل ها و ارائه برنامه هایی که به نظر می رسد داروی درد جامعه امروز ایرانست تابع شرایطی است که بعضا نامعلوم می نماید کسی که با آگاهی از شرایط امروز سخن می گوید می باید چنان آینده نگر باشد و از چنان قدرتی برخوردار که بتواند شرایط را تغییر دهد تا خواسته هایش عملی شوند.
بسیاری از نامزدهای انتخاباتی دوره های قبل شعارها و برنامه هایی ارائه دادند که درصد بالایی از آنها تحقق نیافت، بلکه از آنچه بود هم بدتر شد. اقتصاد کشور را می توان یک شبه و با یک تصمیم ضعیف، خراب کرد اما سالها طول می کشد تا دوباره آن را به عقب برگرداند و یا اصلاح کرد.
اقتصاد وابسته به فروش نفت و گاز، اقتصاد در تحریم، اقتصاد محصور در قاچاق کالا و ارز و اقتصاد بی سر و سامان که با تصمیمات محفلی و غیرکارشناسانه اداره می شود و همانند گوشت قربانی به ضرورت از پیکر آن بریده و تقسیم می شود تابع یک برنامه و بودجه تضمینی نیست.
اقتصادی که رئیس جمهور قبلی آن باور داشت که سازمان برنامه و بودجه اش را باید منحل کرد تا دستش برای برداشت های بی حساب و کتاب باز باشد تابع هیچ نظم و قانونی نیست.
رئیس جمهور هر کس باشد با هر توانی بیش از آنچه قانون اساسی وظیفه ای را به وی محول نکرده نتواند کاری کند اگر صاحب تدبیر، امانتداری و صادق و آگاه باشد پس ذهن مردم را از شعارهایی که تحقق آنها منوط به تغییر شرایط و زمان طولانی است پر نکنیم و با مردم صادق باشیم تا اعتماد بین مردم و دولت حفظ شود و انتخابات با حضور حداکثری به نتیجه مطلوب برسد. انتخابات می باید از حالت شعاری و فرهنگ شفاهی به محتوا و هر آنچه عملی است تغییر حالت دهد.
هیچ اشکالی ندارد که نامزدی به مردم بگوید. نمی دانم در آینده چه اتفاقی می افتد تا من براساس آن تصمیم گیری کنم.
چه کسی پیش بینی می کرد رئیس جمهور بعدی آمریکا «ترامپ» از برجام خارج شود و تحریم ها را چند برابر کند تا فروش نفت ایران به شدت کاهش یابد؟
چه کسی فکر می کرد افرادی سودجو، دزد و اختلاسگر با سوء استفاده از شرایط دور زدن تحریم ها بیت المال را به نفع خود مصادره و تخلیه کنند؟
امروز دولت متهم است به عملکردی که افزایش تورم و گرانی مهارگسیخته ارز، طلا، سکه و مواد و کالاهای ضروری مردم را در پی داشته است.
همین دولتی که در شعارهای انتخاباتی مردم را به ارزانی و رفاه و آرامش وعده داده بود. بالاخره شرایطی پیش آمد که بخشی از گرانی ها و ناتوانی ها را دامن زد.
نامزدها صادقانه بگویند اما قول ندهند آن هم قول تضمینی که باورش سخت و ناممکن است.
پیامبر اسلام(ص) مؤمنین را وعده بهشت داد اما وعده رفاه و آسایش در زمان نقل مکان به شعب ابوطالب که برای زنده ماندن سهم هر کسی یک خرما می شد نداد. حالا بعضی از نامزدها چنان وعده می دهند که گویی برای مردم در این دنیا بهشت می آفرینند.
چرا از وضعیت بد اقتصاد فعلی حرف نمی زنند؟ چرا نمی گویند چه زمانی لازم است تا اگر شرایط تغییر کند، تحریم ها برداشته شود، صادرات نفت و گاز به جبران گذشته افزایش یابد، آن وقت با ارائه برنامه های مدون و علمی و واقع بینانه می توانیم کاری کنیم که به مرور شرایط اقتصادی بهبود یابد؟
ترویج شعارزدگی، سیاست زدگی و خالی بندی از سوی هر کس به مصلحت مملکت نیست و مردم را می رماند.
به قول صامت بروجردی در کتاب المواد و التاریخ
«هزار شعر و غزل پیش گرده حیرانست»
بهتر است نامزدهای انتخاباتی ریاست جمهوری از مشاوران صاحب نظر و آگاه به اقتصاد و سیاست بهره برند و حرف و سخن واقع بینانه و علمی آنها را بپذیرند و به گوش مردم برسانند تا بدهکار نشوند و برای تحقق شعارهای خود مجبور نباشند بعد از انتخابات و نشستن بر کرسی ریاست جمهوری به هر دری بزنند و هر کسی را به میدان راه دهند.
ظرف و مظروف می باید متناسب هم باشند. در ظرف طلا کاه نمی ریزند و زعفران را با ظرف مسی زنگ زده به سفره نمی آورند. بعضی ها خوب حرف می زنند، اما حرف های خوبی نمی زنند بعضی ها حرف های خوبی می زنند اما خوب حرف نمی زنند یکی دو نفر هم واقع بینانه سخن می گویند و شعار نمی دهند.
بیان واقعیت ها خوب است، اینکه چگونه بیان شوند مهم است و تأثیرگذار بالاخره مردم می آیند و رأی می دهند. نتیجه آراء با شکل و نمای متناسب همراه با محتوایی که از آن بیرون می آید هدف است. غوغاسالاری، شورآفرینی به هر وسیله ای نباید توجیه کننده هدف باشد چون همانند کف روی آب خیلی زود بی نتیجه و با سرعت از میان می رود.
والسلام